Sunday, April 12, 2026

         рдбॉ. рднीрдорд░ाрд╡  рд░ाрдордЬी рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░  рдЬрдпंрддी - 14 рдЕрдк्рд░ैрд▓

рд╕ंрд╡िрдзाрди рдХे рдиिрд░्рдоाрддा, рджрд▓िрддों рдХे рдорд╕ीрд╣ा рдФрд░ рдоाрдирд╡ाрдзिрдХाрд░ рдЖंрджोрд▓рди рдХे рдк्рд░рдХांрдб рд╡िрдж्рд╡рддा рдмाрдмा рд╕ाрд╣ेрдм рдбॉрдХ्рдЯрд░ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдХा рдЬрди्рдорджिрд╡рд╕ рд╣рд░ рд╕ाрд▓ 14 рдЕрдк्рд░ैрд▓ рдХो рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै| рдбॉ. рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдХी рдЬрдпंрддी рдкрд░ рдЙрдирдХे рдЬрдирдХрд▓्рдпाрдг рдХे рд▓िрдП рдХिрдП рдЧрдП рдЕрднूрддрдкूрд░्рд╡ рдпोрдЧрджाрди рдХो рдпाрдж рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै| рд╕рд╣ृрджрдп рдиेрддा рдбॉ. рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдХा рдЬрди्рдо рдордз्рдпрдк्рд░рджेрд╢ рдХे рдЗंрджौрд░ рд╢рд╣рд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рдорд╣ू рдоें рд╣ुрдЖ рдеा рдЬिрд╕рдХा рдиाрдо рдЖрдЬ рдмрджрд▓ рдХрд░ рдбॉ.рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдирдЧрд░ рд░рдЦ рджिрдпा рдЧрдпा рдеा। рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЬी рдХा рдЬрди्рдо 14 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 1891 рдоें рд╣ुрдЖ рдеा। рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЬाрддि рд╕े рджрд▓िрдд рдеे। рдЙрдирдХी рдЬाрддि рдХो рдЕрдЫूрдд рдЬाрддि рдоाрдиा рдЬाрддा рдеा। рдЗрд╕рд▓िрдП рдЙрдирдХा рдмрдЪрдкрди рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдоुрд╢्рдХिрд▓ों рдоें рд╡्рдпрддीрдд рд╣ुрдЖ рдеा। рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рд╕рд╣िрдд рд╕рднी рдиिрдо्рди рдЬाрддि рдХे рд▓ोрдЧों рдХो рдмрд╣िрд╖्рдХाрд░, рдЕрдкрдоाрди рдФрд░ рднेрджрднाрд╡ рдХा рд╕ाрдордиा рдХрд░рдиा рдкрдб़рддा рдеा।  рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрдд рдкрдв़рдиे рдХे рдЗрдЪ्рдЫुрдХ рдеे, рдкрд░ंрддु рдЫुрдЖрдЫूрдд рдХी рдк्рд░рдеा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдФрд░ рдиिрдо्рди рдЬाрддि рдХे рд╣ोрдиे рдХे рдХाрд░рдг рд╡े рд╕ंрд╕्рдХृрдд рдирд╣ीं рдкрдв़ рд╕рдХрддे рдеे। рдкрд░ंрддु рдРрд╕ी рд╡िрдбंрдмрдиा рдеी рдХि рд╡िрджेрд╢ी рд▓ोрдЧ рд╕ंрд╕्рдХृрдд рдкрдв़ рд╕рдХрддे рдеे। рднीрдо рд░ाрд╡ рдЖंрдмेрдбрдХрд░ рдЬीрд╡рдиी рдоें рдЕрдкрдоाрдирдЬрдирдХ рд╕्рдеिрддिрдпों рдХा рд╕ाрдордиा рдХрд░рддे рд╣ुрдП рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдиे рдзैрд░्рдп рдФрд░ рд╡ीрд░рддा рд╕े рдЕрдкрдиी рд╕्рдХूрд▓ी рд╢िрдХ्рд╖ा рдк्рд░ाрдк्рдд рдХी рдФрд░ рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рдХॉрд▓ेрдЬ рдХी рдкрдв़ाрдИ। рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдиे 1915 рдоें рдХोрд▓ंрдмिрдпा рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рд╕े рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдоें рдПрдордП рдХी рд╢िрдХ्рд╖ा рд▓ी। 1917 рдоें рдкीрдПрдЪрдбी рдХी рдЙрдкाрдзि рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░ рд▓ी। рдиेрд╢рдирд▓ рдбेрд╡рд▓рдкрдоेंрдЯ рдлॉрд░ рдЗंрдбिрдпा рдПंрдб рдПрдиाрд▓िрдЯिрдХрд▓ рд╕्рдЯрдбी рд╡िрд╖рдп рдкрд░ рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╢ोрдз рдХिрдпा। 1917 рдоें рд╣ी рд▓ंрджрди рд╕्рдХूрд▓ рдСрдл़ рдЗрдХोрдиॉрдоिрдХ्рд╕ рдоें рдЙрди्рд╣ोंрдиे рджाрдЦिрд▓ा рд▓िрдпा |рдЕрдкрдиे рдпुрдЧ рдХे рд╕рдмрд╕े рдЬ्рдпाрджा рдкрдв़े рд▓िрдЦे рд░ाрдЬрдиेрддा рдФрд░ рдПрд╡ं рд╡िрдЪाрд░рдХ рдеे। рднीрдо рд░ाрд╡ рдЖंрдмेрдбрдХрд░ рдХुрд▓ 64 рд╡िрд╖рдпों рдоें рдоाрд╕्рдЯрд░ рдеे, 9 рднाрд╖ाрдУं рдХे рдЬाрдирдХाрд░ рдеे,рд╡िрд╢्рд╡ рдХे рд╕рднी рдзрд░्рдоों рдХे рд░ूрдк рдоें рдкрдв़ाрдИ рдХी рдеी। 

рднीрдо рд░ाрд╡ рдЖंрдмेрдбрдХрд░ рдЬीрд╡рдиी: рдЫुрдЖрдЫूрдд рд╡िрд░ोрдзी рд╕ंрдШрд░्рд╖

рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЫुрдЖрдЫूрдд рдХी рдкीрдб़ा рдХो рдЬрди्рдо рд╕े рд╣ी рдЭेрд▓рддे рдЖрдП рдеे। рдЬाрддि рдк्рд░рдеा рдФрд░ рдКंрдЪ-рдиीрдЪ рдХा рднेрджрднाрд╡ рд╡рд╣ рдмрдЪрдкрди рд╕े рд╣ी рджेрдЦрддे рдЖрдП рдеे рдФрд░ рдЗрд╕рдХे рд╕्рд╡рд░ूрдк рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХाрдлी рдЕрдкрдоाрди рдХा рд╕ाрдордиा рдХिрдпा। рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдиे рдЫुрдЖрдЫूрдд рдХे рд╡िрд░ुрдж्рдз рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХिрдпा рдФрд░ рдЗрд╕рдХे рдЬрд░िрдП рд╡े рдиिрдо्рди рдЬाрддि рд╡ाрд▓ों рдХो рдЫुрдЖрдЫूрдд рдХी рдк्рд░рдеा рд╕े рдоुрдХ्рддि рджिрд▓ाрдиा рдЪाрд╣рддे рдеे рдФрд░ рд╕рдоाрдЬ рдоें рдмрд░ाрдмрд░ рдХा рджрд░्рдЬा рджिрд▓ाрдиा рдЪाрд╣рддे рдеे। 1920 рдХे рджрд╢рдХ рдоें рдоुंрдмрдИ рдоें рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдиे рдЕрдкрдиे рднाрд╖рдг рдоें рдпрд╣ рд╕ाрдл-рд╕ाрдл рдХрд╣ा рдеा рдХि “рдЬрд╣ां рдоेрд░े рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рд╣िрдд рдФрд░ рджेрд╢ рд╣िрдд рдоें рдЯрдХрд░ाрд╡ рд╣ोрдЧा рд╡рд╣ां рдкрд░ рдоैं рджेрд╢ рдХे рд╣िрдд рдХो рдк्рд░ाрдердоिрдХрддा рджूंрдЧा рдкрд░ंрддु рдЬрд╣ां рджрд▓िрдд рдЬाрддिрдпों рдХे рд╣िрдд рдФрд░ рджेрд╢ рдХे рд╣िрдд рдоें рдЯрдХрд░ाрд╡ рд╣ोрдЧा рд╡рд╣ां  рдоैं рджрд▓िрдд рдЬाрддिрдпों рдХो рдк्рд░ाрдердоिрдХрддा рджूंрдЧा।” рд╡े рджрд▓िрдд рд╡рд░्рдЧ рдХे рд▓िрдП рдорд╕ीрд╣ा рдХे рд░ूрдк рдоें рд╕ाрдордиे рдЖрдП рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдЕрдкрдиे рдЕंрддिрдо рдХ्рд╖рдг рддрдХ рджрд▓िрддों рдХो рд╕рдо्рдоाрди рджिрд▓ाрдиे рдХे рд▓िрдП рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХिрдпा। рд╕рди 1927 рдоें рдЕрдЫूрддों рдХो рд▓ेрдиे рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ рдХा рдиेрддृрдд्рд╡ рдХिрдпा। рдФрд░ рд╕рди 1937 рдоें рдоुंрдмрдИ рдоें рдЙрдЪ्рдЪ рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдоें рдоुрдХрджрдоा рдЬीрдд рд▓िрдпा।

рдкुрд░рд╕्рдХाрд░/рд╕рдо्рдоाрди

рдмाрдмा рд╕ाрд╣ेрдм рдЖंрдмेрдбрдХрд░ рдХो рдЕрдкрдиे рдорд╣ाрди рдХाрд░्рдпों рдХे рдЪрд▓рддे рдХрдИ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рднी рдоिрд▓े рдеे, рдЬो рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ैं:

  • рдбॉрдХ्рдЯрд░ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЬी рдХी рд╕्рдоाрд░рдХ рджिрд▓्рд▓ी рд╕्рдеिрдд рдЙрдирдХे рдШрд░ 26 рдЕрд▓ीрдкुрд░ рд░ोрдб рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рдХी рдЧрдИ рд╣ै।
  • рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЬрдпंрддी рдкрд░ рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдЕрд╡рдХाрд╢ рд░рдЦा рдЬाрддा рд╣ै।
  • 1990 рдоें рдЙрди्рд╣ें рдорд░рдгोрдкрд░ांрдд рднाрд░рдд рдХे рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рдиाрдЧрд░िрдХ рд╕рдо्рдоाрди рднाрд░рдд рд░рдд्рди рд╕े рд╕рдо्рдоाрдиिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै।
  • рдХрдИ рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рд╕ंрд╕्рдеाрди рдХा рдиाрдо рдЙрдирдХे рд╕рдо्рдоाрди рдоें рдЙрдирдХे рдиाрдо рдкрд░ рд░рдЦा рдЧрдпा рд╣ै рдЬैрд╕े рдХि рд╣ैрджрд░ाрдмाрдж, рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢ рдХा рдбॉ. рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░ рдоुрдХ्рдд рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп, рдмी рдЖрд░ рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░ рдмिрд╣ाрд░ рд╡िрд╢्рд╡рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп- рдоुрдЬрдл्рдлрд░рдкुрд░।
  • рдбॉ. рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╣рд╡ाрдИ рдЕрдб्рдбा рдиाрдЧрдкुрд░ рдоें рд╣ै, рдЬो рдкрд╣рд▓े рд╕ोрдиेрдЧांрд╡ рд╣рд╡ाрдИ рдЕрдб्рдбे рдХे рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рдеा।
  • рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдХा рдПрдХ рдмрдб़ा рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ рдЪिрдд्рд░ рднाрд░рддीрдп рд╕ंрд╕рдж рднрд╡рди рдоें рдк्рд░рджрд░्рд╢िрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै।
  • рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рд▓िрдЦिрдд рдкुрд╕्рддрдХें

    рднीрдо рд░ाрд╡ рдЖंрдмेрдбрдХрд░ рдЬीрд╡рдиी рдоें рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рд╕рдоाрдЬ рд╕ुрдзाрд░рдХ рд╣ोрдиे рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рд▓ेрдЦрдХ рднी рдеे। рд▓ेрдЦрди рдоें рд░ूрдЪि рд╣ोрдиे рдХे рдХाрд░рдг рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрдИ рдкुрд╕्рддрдХें рд▓िрдЦी। рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЬी рдж्рд╡ाрд░ा рд▓िрдЦिрдд рдкुрд╕्рддрдХों рдХी рд▓िрд╕्рдЯ рдиीрдЪे рджी рдЧрдИ рд╣ै-

    • рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЕंрд╢
    • рднाрд░рдд рдоें рдЬाрддिрдпां рдФрд░ рдЙрдирдХा рдорд╢ीрдиीрдХрд░рдг
    • рднाрд░рдд рдоें рд▓рдШु рдХृрд╖ि рдФрд░ рдЙрдирдХे рдЙрдкрдЪाрд░
    • рдоूрд▓рдиाрдпрдХ
    • рдм्рд░िрдЯिрд╢ рднाрд░рдд рдоें рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдпрд╡ाрджी рд╡िрдд्рдд рдХा рд╡िрдХेंрдж्рд░ीрдХрд░рдг
    • рд░ुрдкрдП рдХी рд╕рдорд╕्рдпा: рдЙрдж्рднрд╡ рдФрд░ рд╕рдоाрдзाрди
    • рдм्рд░िрдЯिрд╢ рднाрд░рдд рдоें рдк्рд░ांрддीрдп рд╡िрдд्рдд рдХा рдЕрдн्рдпुрджрдп
    • рдмрд╣िрд╖्рдХृрдд рднाрд░рдд
    • рдЬрдирддा
    • рдЬाрддि рд╡िрдЪ्рдЫेрдж
    • рд╕ंрдШ рдмрдиाрдо рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा
    • рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдкрд░ рд╡िрдЪाрд░
    • рд╢्рд░ी рдЧांрдзी рдПрд╡ं рдЕрдЫूрддों рдХी рд╡िрдоुрдХ्рддि
    • рд░ाрдиाрдбे рдЧांрдзी рдФрд░ рдЬिрди्рдиा
    • рд╢ूрдж्рд░ рдХौрди рдФрд░ рдХैрд╕े
    • рднрдЧрд╡ाрди рдмुрдж्рдз рдФрд░ рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо
    • рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рднाрд╖ाрдИ рдк्рд░ांрдд
  • рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдХा рдиिрдзрди

    рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рд╕рди 1948 рд╕े рдордзुрдоेрд╣ (рдбाрдпрдмिрдЯीрдЬ) рд╕े рдкीрдб़िрдд рдеे рдФрд░ рд╡рд╣ 1954 рддрдХ рдмрд╣ुрдд рдмीрдоाрд░ рд░рд╣े рдеे। 3 рджिрд╕ंрдмрд░ 1956 рдХो рдбॉ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдиे рдЕрдкрдиी рдЕंрддिрдо рдкांрдбुрд▓िрдкि рдмुрдж्рдз рдФрд░ рдзрдо्рдо рдЙрдирдХे рдХो рдкूрд░ा рдХिрдпा рдФрд░ 6 рджिрд╕ंрдмрд░ 1956 рдХो рдЕрдкрдиे рдШрд░ рджिрд▓्рд▓ी рдоें рдЕрдкрдиी рдЕंрддिрдо рд╕ांрд╕ рд▓ी рдеी। рдмाрдмा рд╕ाрд╣ेрдм рдХा рдЕंрддिрдо рд╕ंрд╕्рдХाрд░ рдЪौрдкाрдЯी рд╕рдоुрдж्рд░ рддрдЯ рдкрд░ рдмौрдж्рдз рд╢ैрд▓ी рдоें рдХिрдпा рдЧрдпा। рдЗрд╕ рджिрди рд╕े рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдЬрдпंрддी рдкрд░ рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдЕрд╡рдХाрд╢ рд░рдЦा рдЬाрддा рд╣ै

  • рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдХे рдмाрд░े рдоें рд░ोрдЪрдХ рддрде्рдп

    • рднाрд░рдд рдХे рдЭंрдбे рдкрд░ рдЕрд╢ोрдХ рдЪрдХ्рд░ рд▓рдЧрд╡ाрдиे рд╡ाрд▓े рдбाॅ. рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рднीрдорд░ाрд╡ рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░ рд╣ी рдеे।
    • рдбॉрдХ्рдЯрд░ рднीрдорд░ाрд╡ рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░ рд▓рдЧрднрдЧ 9 рднाрд╖ाрдУं рдХो рдЬाрдирддे рдеे।
    • рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдиे 21 рд╕ाрд▓ рдХी рдЙрдо्рд░ рддрдХ рд▓рдЧрднрдЧ рд╕рднी рдзрд░्рдоों рдХी рдкреЭाрдИ рдХрд░ рд▓ी рдеी।
    • рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░ рдРрд╕े рдкрд╣рд▓े рдЗрди्рд╕ाрди рдеे рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдоें PhD рд╡िрджेрд╢ рдЬाрдХрд░ рдХी рдеी।
    • рднीрдорд░ाрд╡ рдЕंрдмेрдбрдХрд░  рдХे рдкाрд╕ рд▓рдЧрднрдЧ 32 рдбिрдЧ्рд░िрдпां рдеी।
    • рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рдЖрдЬाрдж рднाрд░рдд рдХे рдкрд╣рд▓े рдХाрдиूрди рдоंрдд्рд░ी рдеे।
    • рдмाрдмाрд╕ाрд╣ेрдм рдиे рджो рдмाрд░ рд▓ोрдХрд╕рднा рдЪुрдиाрд╡ рд▓реЬे, рд▓ेрдХिрди рджोрдиों рдмाрд░ рд╣ाрд░ рдЧрдП рдеे।
    • рднीрдорд░ाрд╡ рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░ рд╣िрди्рджू рдорд╣ाрд░ рдЬाрддि рдХे рдеे, рдЬिрди्рд╣ें рд╕рдоाрдЬ рдЕрдЫूрдд рдордиाрддा рдеा।
    • рднीрдорд░ाрд╡ рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░ рдХрд╢्рдоीрд░ рдоें рд▓рдЧी рдзाрд░ा рдиंрдмрд░ 370 рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдеे।

Thursday, January 22, 2026

рдиेрддाрдЬी рд╕ुрднाрд╖ рдЪंрдж्рд░ рдмोрд╕ рдЬрдпंрддी  23 рдЬрдирд╡рд░ी




рд╣рд░ рд╕ाрд▓ 23 рдЬрдирд╡рд░ी рдХो рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиिрдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╕ुрднाрд╖ рдЪंрдж्рд░ рдмोрд╕ рдХी рдЬрдпंрддी рдХे рдЙрдкрд▓рдХ्рд╖्рдп рдоें рдордиाрдИ рдЬाрддी рд╣ै। рдЗрд╕ рджिрди рдХो рдкрд░ाрдХ्рд░рдо рджिрд╡рд╕ рдХे рд░ूрдк рдоें рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै।
рдиेрддाрдЬी рд╕ुрднाрд╖ рдЪंрдж्рд░ рдмोрд╕  рднाрд░рдд рдХे рдорд╣ाрди рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рдеे, рдЬिрдирдХा рдЬрди्рдо 23 рдЬрдирд╡рд░ी, 1897 рдХो рдХрдЯрдХ (рдУрдбिрд╢ा) рдоें рд╣ुрдЖ, рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рднाрд░рддीрдп рд╕िрд╡िрд▓ рд╕ेрд╡ा рдЫोрдб़рдХрд░ рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ंрдЧ्рд░ाрдо рдоें рднाрдЧ рд▓िрдпा; рдЧांрдзीрдЬी рд╕े рдк्рд░рднाрд╡िрдд рд╣ोрдХрд░ рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ुрдП, рд▓ेрдХिрди рдмाрдж рдоें рдорддрднेрдж рд╣ोрдиे рдкрд░ рдЬрд░्рдордиी рдФрд░ рдЬाрдкाрди рдХी рдорджрдж рд╕े 'рдЖрдЬ़ाрдж рд╣िंрдж рдл़ौрдЬ' (INA) рдмрдиाрдХрд░ 'рддुрдо рдоुрдЭे рдЦूрди рджो, рдоैं рддुрдо्рд╣ें рдЖрдЬाрджी рджूंрдЧा' рдХा рдиाрд░ा рджिрдпा, рдЬो рдж्рд╡िрддीрдп рд╡िрд╢्рд╡ рдпुрдж्рдз рдХे рдмाрдж 1945 рдоें рдПрдХ рд╡िрдоाрди рджुрд░्рдШрдЯрдиा рдоें рд▓ाрдкрддा рд╣ो рдЧрдП, рдФрд░ рдЙрдирдХी рдоृрдд्рдпु рдХा рд░рд╣рд╕्рдп рдЖрдЬ рднी рдЕрдирд╕ुрд▓рдЭा рд╣ै, рд╣ाрд▓ांрдХि рдЙрди्рд╣ें 'рдиेрддाрдЬी' рдХрд╣ा рдЬाрддा рдеा рдФрд░ рдЙрди्рд╣ोंрдиे 'рдЬрдп рд╣िंрдж' рдХा рдиाрд░ा рджिрдпा।
рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рдЬीрд╡рди рдФрд░ рд╢िрдХ्рд╖ा:
рдЬрди्рдо: 23 рдЬрдирд╡рд░ी, 1897 рдХो рдХрдЯрдХ (рдУрдбिрд╢ा) рдоें рдПрдХ рд╕ंрдкрди्рди рдмंрдЧाрд▓ी рдкрд░िрд╡ाрд░ рдоें рд╣ुрдЖ।
рд╢िрдХ्рд╖ा: рдХрд▓рдХрдд्рддा рд╕े рджрд░्рд╢рдирд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдоें рдбिрдЧ्рд░ी рд▓ी рдФрд░ рдЖрдИрд╕ीрдПрд╕ (ICS) рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдкाрд╕ рдХी, рд▓ेрдХिрди рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╕ेрд╡ा рдаुрдХрд░ा рджी।
рдк्рд░ेрд░рдгा: рд╕्рд╡ाрдоी рд╡िрд╡ेрдХाрдиंрдж рдХे рд╡िрдЪाрд░ों рдФрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рд╡ाрдж рд╕े рдЧрд╣рд░े рдк्рд░рднाрд╡िрдд рдеे।
рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ंрдЧ्рд░ाрдо рдоें рднूрдоिрдХा:
рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдоें рдк्рд░рд╡ेрд╢: 1921 рдоें рднाрд░рддीрдп рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рд╕े рдЬुрдб़े, рдЧांрдзीрдЬी рд╕े рдоिрд▓े рдФрд░ рдЙрдирдХे рд╕ुрдЭाрд╡ рдкрд░ рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдЖंрджोрд▓рди рдоें рд╕рдХ्рд░िрдп рд╣ुрдП।
"рддुрдо рдоुрдЭे рдЦूрди рджो, рдоैं рддुрдо्рд╣ें рдЖрдЬाрджी рджूंрдЧा": рдо्рдпांрдоाрд░ (рдмрд░्рдоा) рдоें рдпрд╣ рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдиाрд░ा рджिрдпा рдФрд░ 'рджिрд▓्рд▓ी рдЪрд▓ो' рдХा рдЖрд╣्рд╡ाрди рдХिрдпा।
'рдЖрдЬ़ाрдж рд╣िंрдж рдл़ौрдЬ' (INA): рдЬाрдкाрди рдФрд░ рдЬрд░्рдордиी рдХी рдорджрдж рд╕े 'рдЖрдЬ़ाрдж рд╣िंрдж рдл़ौрдЬ' рдХा рдЧрдарди рдХिрдпा рдФрд░ рд╕िंрдЧाрдкुрд░ рдоें 'рдЖрдЬ़ाрдж рд╣िंрдж рд╕рд░рдХाрд░' (Provisional Government of Free India) рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी, рдЬिрд╕े рдХрдИ рджेрд╢ों рдиे рдоाрди्рдпрддा рджी।
'рдиेрддाрдЬी' рдХा рд░рд╣рд╕्рдп рдФрд░ рдЕंрддिрдо рджिрди:
рдкрд▓ाрдпрди: рдм्рд░िрдЯिрд╢ рдХैрдж рд╕े рдмрдЪрдиे рдХे рд▓िрдП рдкрдаाрди рдХे рд╡ेрд╢ рдоें рджेрд╢ рд╕े рднाрдЧे рдФрд░ рдЕрдлрдЧाрдиिрд╕्рддाрди рд╣ोрддे рд╣ुрдП рдЬрд░्рдордиी рдкрд╣ुँрдЪे।
'рдиेрддाрдЬी' рдХी рдЙрдкाрдзि: рдЙрди्рд╣ें рдЬрд░्рдордиी рдФрд░ рдЬाрдкाрди рдоें рднाрд░рддीрдп рд╕ैрдиिрдХों рдиे 'рдиेрддाрдЬी' рдХрд╣ा।
рд╡िрдоाрди рджुрд░्рдШрдЯрдиा: 18 рдЕрдЧрд╕्рдд, 1945 рдХो рддाрдЗрдкेрдИ (рддाрдЗрд╡ाрди) рдоें рдПрдХ рд╡िрдоाрди рджुрд░्рдШрдЯрдиा рдХे рдмाрдж рд▓ाрдкрддा рд╣ो рдЧрдП, рдЬрд╣ाँ рдЙрдирдХी рдоृрдд्рдпु рдоाрдиी рдЬाрддी рд╣ै।
рд░рд╣рд╕्рдп: рдЙрдирдХी рдоृрдд्рдпु рдЖрдЬ рднी рдПрдХ рд░рд╣рд╕्рдп рдмрдиी рд╣ुрдИ рд╣ै|
рд╡िрд░ाрд╕рдд:
рдЙрди्рд╣ोंрдиे 'рдЬрдп рд╣िंрдж' рдХा рдиाрд░ा рдЧрдв़ा, рдЬो рдЖрдЬ рднी рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЕрднिрд╡ाрджрди рд╣ै।
рдЙрдирдХी рдЬрдпंрддी (23 рдЬрдирд╡рд░ी) рдХो рднाрд░рдд рдоें 'рдкрд░ाрдХ्рд░рдо рджिрд╡рд╕' рдХे рд░ूрдк рдоें рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै।

ЁЯСЙVideo : A Tribute to Netaji Subhash Chandra Bose

Wednesday, November 26, 2025

 рд╡िрдж्рдпाрд▓рдп рдкрдд्рд░िрдХा /SCHOOL MAGAZINE

SESSION 2024-2025



Tuesday, November 25, 2025


рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╣рдоें рди рдХेрд╡рд▓ рдЕрдзिрдХाрд░ рджेрддा рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рд╕िрдЦाрддा рд╣ै рдХि рдХैрд╕े рдПрдХ рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ рдиाрдЧрд░िрдХ рдмрдиा рдЬाрдП। "рд╣рдоाрд░ा рд╕ंрд╡िрдзाрди, рд╣рдоाрд░ा рд╕्рд╡ाрднिрдоाрди" рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдиाрд░ा рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдПрдХ рд╕ंрдХрд▓्рдк рд╣ै—рджेрд╢ рдХे рдк्рд░рддि рдЕрдкрдиे рдХрд░्рддрд╡्рдпों рдХो рдиिрднाрдиे рдХा, рдЕрдкрдиे рдЕрдзिрдХाрд░ों рдХी рд░рдХ्рд╖ा рдХрд░рдиे рдХा, рдФрд░ рдПрдХ рд╕рд╢рдХ्рдд, рд╕рдорд░्рдкिрдд рдПрд╡ं рдЧрд░्рд╡िрдд рднाрд░рддीрдп рдмрдирдиे рдХा
Let's celebrate the occasion of Indian Constitution Day 26 November by taking pride in our constitution and abiding by it.
ЁЯСЙ CLICK HERE TO SEE  THE COLLECTION ON CONSTITUTION DAY 

Sunday, November 2, 2025

15 рдирдЖрдиे рд╡ाрд▓ी рдкीрдв़िрдпों рдХो рджेрд╢ рдХे рд▓िрдП рдЙрдирдХे рдмрд▓िрджाрди рдХे рдмाрд░े рдоें рдЬाрдЧрд░ूрдХ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП, рд╕рд░рдХाрд░ рдиे 15 рдирд╡ंрдмрд░ рдХो рдЬрдирдЬाрддीрдп рдЧौрд░рд╡ рджिрд╡рд╕ рдХे рд░ूрдк рдоें рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рд╣ै
ЁЯСЙParticipate in Quiz prepared by Team MyGov

Thursday, October 30, 2025

National Unity Day : 31 October

рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдПрдХрддा рджिрд╡рд╕ : 31рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░ 
рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдПрдХрддा рджिрд╡рд╕ рдк्рд░рддिрд╡рд░्рд╖ 31 рдЕрдХ्рдЯूрдмрд░ рдХो рднाрд░рдд рдоें рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдЗрд╕ рджिрд╡рд╕ рдХो рд╕рд░рджाрд░ рд╡рд▓्рд▓рдн рднाрдИ рдкрдЯेрд▓ рдХी рдЬрдпंрддी рдХो рдЪिрд╣्рдиिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рдЬिрдирдХी рднाрд░рдд рдХे рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдПрдХीрдХрд░рдг рдоें рдк्рд░рдоुрдЦ рднूрдоिрдХा рдеी।

Sardar vallabhbhai Patel was a leader of India's freedom movement.     
 
He was born on 31st October 1875, in a small village in Gujrat.                                                   
The word 'Sardar' means a chief leader. This title was bestowed upon him by Mahatma Gandhi during the Indian independence movement. 

As a freedom fighter who did not cooperate with the British, he jailed many times during the struggle for independence.

After India was freed from British rule, Sardar Patel worked tirelessly to unify the entire country through strong national integration. This is why he is called the 'Iron Man of India'.

Soon after India gained Independence, he was elected as the Home Minister and later Deputy Prime Minister.

He was the recipient of the Bharat Ratna Award in 1991.

As national leader, he firmly believed in the power of unity. It was this belief that helped him unite a divided India.

His birth anniversary is observed as 'Rashtriya Ekta Diwas' or 'National Unity Day' in India, so that we never forget his message of strength in being united.

Sardar Patel's statue in Gujrat is known as the Statue of Unity. It is a popular destination, being the world's tallest statue.


 
 




 

Sunday, October 26, 2025

VEER GATHA CORNER


Veer Gatha project was launched to inspire school children, by making them aware with stories of war heroes and brave hearts.